AI ontwikkelt zich razendsnel. Misschien heb je de afgelopen maanden termen voorbij zien komen als AI-agent, MCP, LLM of vibe coding. Sommige begrippen klinken ingewikkeld, terwijl de kans groot is dat je er binnenkort gewoon mee werkt. Daarom hebben we de belangrijkste AI-begrippen voor je verzameld in dit AI-ABC. Geen technisch woordenboek, maar een praktisch overzicht speciaal voor boekhouders en administratiekantoren.

In het kort

In dit AI-ABC lees je:

●       de belangrijkste AI-begrippen in begrijpelijke taal;

●       wat deze begrippen betekenen voor de dagelijkse praktijk;

●       waarom sommige termen belangrijk zijn om te kennen;

●       hoe AI zich de komende jaren verder ontwikkelt.

A

AI (Artificial Intelligence)

AI is de afkorting van Artificial Intelligence, oftewel kunstmatige intelligentie.

AI is de verzamelnaam voor computersystemen die taken uitvoeren waarvoor normaal gesproken menselijke intelligentie nodig is. Denk aan het schrijven van teksten, het herkennen van documenten, het analyseren van gegevens of het beantwoorden van vragen.

Voor boekhouders is AI inmiddels onderdeel van de dagelijkse praktijk. Veel boekhoudsoftware bevat AI-functionaliteiten en ook tools zoals ChatGPT en Microsoft Copilot worden steeds vaker gebruikt.

AI Act (AI-verordening)

De AI Act is de Europese wet die regels stelt aan het ontwikkelen én gebruiken van AI.

De invoering verloopt gefaseerd. Daardoor gelden sommige verplichtingen al, terwijl andere de komende jaren ingaan.

Ook administratiekantoren krijgen met deze wet te maken. Niet omdat zij zelf AI ontwikkelen, maar omdat medewerkers AI gebruiken tijdens hun dagelijkse werkzaamheden.

Meer weten? Lees ook ons blogartikel over de AI-verordening.

AI-agent

Een AI-agent is een AI-systeem dat zelfstandig taken kan uitvoeren om een bepaald doel te bereiken.

Waar een chatbot vooral antwoord geeft op vragen, kan een AI-agent meerdere stappen achter elkaar uitvoeren.

Denk bijvoorbeeld aan een AI-agent die:

●       klantgegevens verzamelt;

●       documenten analyseert;

●       een conceptadvies opstelt;

●       een taak aanmaakt;

●       een collega informeert dat de taak klaarstaat.

Je kunt een AI-agent zien als een digitale assistent die zelfstandig werkzaamheden uitvoert binnen vooraf afgesproken grenzen.

De verwachting is dat AI-agenten de komende jaren een steeds grotere rol gaan spelen binnen administratieve processen.

Agentic AI

Agentic AI is een vorm van AI die zelfstandig kan redeneren, plannen en handelen om een doel te bereiken.

Dat klinkt misschien ingewikkeld, maar het verschil met een gewone chatbot is eenvoudig uit te leggen.

Een chatbot wacht op jouw volgende vraag.

Agentic AI denkt juist meerdere stappen vooruit en voert deze ook uit.

Stel dat je vraagt:

"Maak een overzicht van alle klanten waarvan de jaarrekening nog niet is afgerond."

Een AI-agent kan vervolgens:

●       gegevens ophalen uit de software;

●       controleren welke dossiers nog openstaan;

●       een overzicht maken;

●       prioriteiten voorstellen;

●       een conceptplanning opstellen.

Steeds meer softwareleveranciers ontwikkelen dit soort toepassingen.

AI-geletterdheid

AI-geletterdheid betekent dat medewerkers voldoende kennis hebben om AI verantwoord te gebruiken.

Dat betekent niet dat iedere medewerker AI-expert hoeft te worden.

Wel is het belangrijk dat medewerkers begrijpen:

●       hoe AI werkt;

●       welke risico's AI kent;

●       wanneer menselijke controle nodig blijft;

●       welke gegevens wel en niet mogen worden gedeeld.

Sinds 2 februari 2025 is AI-geletterdheid een belangrijk onderdeel van de Europese AI-verordening.

B

Bias

Bias betekent vooringenomenheid.

AI leert van bestaande gegevens. Wanneer die gegevens niet volledig of evenwichtig zijn, kan AI bevooroordeelde of onjuiste conclusies trekken.

Bijvoorbeeld wanneer AI altijd dezelfde oplossing voorstelt, terwijl die niet in iedere situatie de beste keuze is.

Daarom blijft menselijke controle belangrijk.

C

Chatbot

Een chatbot is een programma waarmee je kunt communiceren via tekst of spraak.

De nieuwste generatie chatbots maakt gebruik van generatieve AI. Daardoor kunnen zij niet alleen vragen beantwoorden, maar ook teksten schrijven, documenten samenvatten, brainstormen en complexe opdrachten uitvoeren.

Bekende voorbeelden zijn:

●       ChatGPT van OpenAI;

●       Claude van Anthropic;

●       Microsoft Copilot;

●       Google Gemini.

Hoewel deze chatbots veel overeenkomsten hebben, verschillen ze in mogelijkheden, integraties, privacy-instellingen en de manier waarop zij informatie verwerken.

Voor veel boekhouders zijn chatbots inmiddels een handig hulpmiddel bij dagelijkse werkzaamheden, zoals het schrijven van e-mails, het uitleggen van Excel-formules of het samenvatten van lange documenten.

Dat neemt niet weg dat je AI-uitkomsten altijd kritisch moet controleren voordat je deze gebruikt voor klanten.

G

Generatieve AI

Generatieve AI is AI die nieuwe content kan maken.

Dat kan bijvoorbeeld zijn:

●       teksten;

●       afbeeldingen;

●       presentaties;

●       spreadsheets;

●       programmeercode;

●       samenvattingen.

Waar traditionele software vooral bestaande informatie verwerkt, kan generatieve AI juist nieuwe content creëren op basis van jouw opdracht.

Voor boekhouders betekent dit bijvoorbeeld dat AI kan helpen bij het schrijven van klantcommunicatie, het opstellen van werkinstructies of het samenvatten van rapportages.

Gebruik generatieve AI vooral als ondersteuning. De inhoud blijft altijd jouw verantwoordelijkheid.

 L

LLM (Large Language Model)

Een Large Language Model (LLM) is het AI-model dat achter veel bekende chatbots zit. Zo maken onder andere ChatGPT, Claude en Microsoft Copilot gebruik van een LLM.

Een LLM is getraind op enorme hoeveelheden tekst. Daardoor kan het vragen beantwoorden, teksten schrijven, informatie samenvatten en patronen herkennen.

Zie een LLM als de 'motor' achter een AI-chatbot. Zonder LLM zou een chatbot niet in staat zijn om natuurlijke gesprekken te voeren of complexe opdrachten uit te voeren.

M

Machine learning

Machine learning is een onderdeel van AI waarbij computers leren van data in plaats van dat iedere stap vooraf wordt geprogrammeerd.

Hoe meer relevante gegevens beschikbaar zijn, hoe beter een AI-model vaak patronen kan herkennen.

Veel software die administratiekantoren dagelijks gebruiken, maakt hier al gebruik van. Denk aan het automatisch herkennen van facturen, het voorstellen van boekingen of het signaleren van afwijkingen in transacties.

Je hoeft machine learning niet te begrijpen om ermee te werken. Het is wel handig om te weten dat deze techniek achter veel AI-functionaliteiten schuilgaat.

MCP (Model Context Protocol)

MCP staat voor Model Context Protocol. Zie het als een universele taal waarmee AI veilig kan communiceren met andere software.

Normaal gesproken moet voor iedere koppeling tussen een AI-tool en een softwarepakket een aparte integratie worden gebouwd. MCP maakt dat een stuk eenvoudiger. Wanneer een applicatie MCP ondersteunt, kan een AI-assistent eenvoudiger gegevens ophalen of acties uitvoeren.

Stel dat je een AI-assistent vraagt:

"Laat zien welke klanten deze maand nog geen btw-aangifte hebben ingediend."

Dankzij MCP kan de AI deze informatie rechtstreeks ophalen uit de software, zonder dat je zelf hoeft te zoeken.

Je kunt MCP vergelijken met een USB-C-aansluiting. Waar vroeger ieder apparaat zijn eigen kabel nodig had, zorgt USB-C ervoor dat veel apparaten op dezelfde manier met elkaar kunnen communiceren. MCP doet iets vergelijkbaars voor AI.

De verwachting is dat steeds meer softwareleveranciers MCP gaan ondersteunen.

O

Open source AI

Open source AI is AI waarvan de broncode openbaar beschikbaar is.

Dat betekent dat ontwikkelaars en organisaties de software kunnen bekijken, aanpassen en op hun eigen omgeving kunnen draaien.

Voor administratiekantoren is dit vooral interessant wanneer privacy of gegevensbeveiliging een belangrijke rol speelt. Sommige organisaties kiezen bewust voor een open source AI-oplossing omdat zij meer controle willen over waar gegevens worden opgeslagen en verwerkt.

Open source betekent overigens niet automatisch dat een AI-oplossing veiliger of beter is. Het geeft vooral meer vrijheid om de software naar eigen wensen in te richten.

P

Prompt

Een prompt is de opdracht die je aan een AI-tool geeft.

Hoe beter de prompt, hoe beter het antwoord meestal wordt.

In plaats van te vragen:

"Schrijf iets over de AI-verordening."

kun je beter schrijven:

"Schrijf een blogartikel van 800 woorden over de AI-verordening voor administratiekantoren. Gebruik een formele, praktische schrijfstijl en geef concrete voorbeelden."

Hoe meer context je geeft, hoe beter AI begrijpt wat je verwacht.

Prompt engineering

Prompt engineering is het slim formuleren van prompts om betere resultaten uit AI te halen.

Dat klinkt misschien technisch, maar eigenlijk doet iedereen die regelmatig AI gebruikt al aan prompt engineering.

Door duidelijk aan te geven:

●       voor wie de tekst is bedoeld;

●       welke schrijfstijl je wilt;

●       welke informatie wel of niet moet worden opgenomen;

●       welke structuur je verwacht;

haal je vaak veel betere resultaten uit AI.

Voor boekhouders wordt dit een steeds belangrijkere vaardigheid. Niet omdat je programmeur moet worden, maar omdat een goede opdracht tijd bespaart en betere antwoorden oplevert.

R

RAG (Retrieval-Augmented Generation)

Een AI-model beschikt niet altijd over de meest actuele of specifieke informatie. Daarom maken steeds meer AI-oplossingen gebruik van RAG.

Bij RAG zoekt AI eerst informatie op in een betrouwbare bron, zoals een kennisbank, documentbibliotheek of interne handleiding. Pas daarna wordt een antwoord opgesteld.

Dat heeft een groot voordeel. De antwoorden zijn beter afgestemd op de informatie van jouw organisatie en sluiten beter aan op de actualiteit.

Steeds meer software voor administratiekantoren gebruikt deze techniek om AI-antwoorden betrouwbaarder te maken.

T

Tokens

AI leest tekst niet woord voor woord, maar verdeelt tekst in kleine stukjes. Die stukjes noemen we tokens.

Het aantal tokens bepaalt onder andere hoeveel informatie een AI-model tegelijk kan verwerken. Ook de kosten van sommige AI-modellen worden gebaseerd op het aantal gebruikte tokens.

Voor de meeste gebruikers is het niet nodig om precies te weten hoe tokens werken. Wel kom je de term regelmatig tegen wanneer je AI-oplossingen vergelijkt of instellingen configureert.

V

Vibe coding

Vibe coding is een relatief nieuwe manier van software ontwikkelen waarbij AI een groot deel van het programmeerwerk uitvoert.

In plaats van zelf code te schrijven, beschrijf je in gewone taal wat een applicatie moet doen. De AI genereert vervolgens de benodigde code.

Daardoor kunnen ook mensen zonder uitgebreide programmeerkennis eenvoudige applicaties, scripts of automatiseringen bouwen.

Voor administratiekantoren biedt dit interessante mogelijkheden. Denk bijvoorbeeld aan het ontwikkelen van een interne rekentool, een eenvoudige workflow of een koppeling tussen verschillende systemen. Wel blijft het belangrijk om de gegenereerde code te testen voordat deze in gebruik wordt genomen.

Lees ook eens dit artikel over vibe coding voor je klanten: Zelf je facturatiepakket vibe coden met AI: slim of een dure beginnersfout?

Z

Zero-shot prompting

Bij zero-shot prompting geef je AI direct een opdracht, zonder voorbeelden mee te sturen.

Bijvoorbeeld:

"Schrijf een e-mail waarin ik een klant informeer over een gewijzigde btw-regeling."

Voor eenvoudige opdrachten werkt dit vaak prima.

Bij complexere opdrachten helpt het juist om voorbeelden, extra context of een gewenste structuur mee te geven. Dat levert meestal een beter resultaat op.

Volgende stap: AI toepassen in je kantoor

Wil je AI verantwoord inzetten binnen je administratiekantoor? Begin met een overzicht van de tools die je gebruikt en maak duidelijke afspraken over klantgegevens, controle en verantwoordelijkheden. Bekijk ook hoe eAccounting je helpt om administratieve processen slimmer, veiliger en overzichtelijker in te richten.

Meer informatie over AI bij eAccounting

 

Bron: eAccounting - partner AccountancyWorld